ABD Başkanı Donald Trump'ın Gazze için kurduğunu açıkladığı "Barış Konseyi", yapısı ve yetkileriyle uluslararası sistemde büyük tartışma yarattı. Uzmanlar ve basın, girişimi "gerçekçi bir barış çerçevesinden ziyade bir propaganda yapısı" ve "BM'nin yerine geçme çabası" olarak nitelendiriyor.
"Ömür Boyu Başkanlık ve Tek Adam Yetkisi"
Trump'ın "İstersem ömür boyu başkan olabilirim" sözleri, konseyin demokratik yapısını sorgulattı. Tüzüğe göre, Trump ABD Başkanlığı görevinden ayrılsa bile konseyi yönetmeye devam edecek ve alınan tüm kararlar üzerinde tek başına veto yetkisine sahip olacak.
Tehdit Diplomasisi ve "Gazzesiz" Tüzük
New York Times ve Wall Street Journal, konseyin kuruluş sürecindeki baskılara ve metindeki tuhaflıklara dikkat çekti:
-
Macron'a Şantaj: Katılmayı reddeden Fransa Cumhurbaşkanı Macron, %200 gümrük vergisi ile tehdit edildi.
-
Kanada'ya Rest: Ekonomik baskıyı eleştiren Kanada Başbakanı'nın daveti geri çekildi.
-
İsimsiz Tüzük: Konsey Gazze'yi yeniden inşa etmek için kurulsa da, 11 sayfalık resmi tüzükte "Gazze" kelimesi hiç geçmiyor. Bu durum, Trump'ın asıl amacının İkinci Dünya Savaşı sonrası kurulan uluslararası düzeni, kendi kontrolündeki yeni bir yapıyla değiştirmek olduğu iddialarını güçlendiriyor.
İspanya Reddetti, Büyük Güçler Mesafeli
İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, girişimin BM sistemini ve uluslararası hukuku baltaladığını belirterek daveti reddetti. BMGK'nın daimi üyeleri (Çin, Rusya, İngiltere, Fransa), BM'deki veto ayrıcalıklarını kaybedip Trump'ın kontrolüne girmemek için konseye mesafeli duruyor. Şu ana kadar aralarında 9 Arap ve İslam ülkesinin de bulunduğu 22 ülke katılımı onayladı.