Afganistan'da yeni anlaşma: Müzarekeler hızlanacak

Katar'da düzenlenen ABD, Kabil Hükümeti ve Taliban arasında yapılan Doha Anlaşması'nın yeni tur müzakerelerin ikinci ve son gününde Kabil hükümeti ve Taliban heyetleri ortak bir açıklama yaparak müzakerelerin hızlandırılacağı bildiirildi.

Afganistan'da yeni anlaşma: Müzarekeler hızlanacak

Afganistan'da yıllardır devam eden şiddeti sonlandırmak amacıyla Katar'ın başkenti Doha'da bir araya gelen Taliban ile Afgan hükümeti heyetlerinin adil bir çözüme ulaşmak için müzakereleri hızlandırma ve yeni bir toplantı konusunda mutabık kaldığı belirtildi.

Katar Merkezli AlJazeera televizyonunda yer alan haberde, Doha'nın ev sahipliğinde düzenlenen yeni tur müzakerelerin ikinci ve son gününde heyetlerin ortak yazılı açıklama yaptığı kaydedildi.

Açıklamaya göre, Afgan hükümeti ve Taliban heyetleri adil bir çözüme ulaşmak için müzakereleri hızlandırma konusunda mutabık kaldı.

Taraflar ayrıca "Afganların çıkarlarını karşılayan İslami ilkelere uygun bir anlaşmaya varılmasının gerekliliği" konusunda da anlaştı.

Bir anlaşmaya varılana kadar müzakerelerin üst düzeyde sürdürülmesine ilişkin taahhütlerini ifade eden heyetler, yeniden bir araya geleceklerini ve müzakereleri hızlandırma talimatı verdiklerini ifade etti.

Açıklamada belirtilen yeni toplantı için herhangi bir tarih belirtilmedi.

Taraflar ayrıca Afganistan'da kalıcı bir barışa ulaşma çabalarından dolayı Katar'ın yanı sıra komşu ve bölge ülkeler ile uluslararası topluma "barış sürecindeki işbirlikleri" için teşekkürlerini iletti.

Afganistan'da yıllardır devam eden şiddeti sonlandırmak amacıyla geçen sene başlayıp Şubat 2021'de kaderine terk edilen Afganlar arası müzakereler, Katar'ın başkenti Doha'da 17 Temmuz'da başlamıştı.

Afganlar arası müzakerelerde hükümet heyeti Afganistan Milli Uzlaşı Yüksek Konseyi Başkanı Abdullah Abdullah'ın, Taliban heyeti ise Taliban'ın Katar'daki Siyasi Bürosunun Başkanı Molla Abdul Gani Birader'in başkanlığındaydı.

Barış süreci

ABD'nin Taliban’la 29 Şubat 2020'de barış anlaşması imzalayarak ülkedeki tüm yabancı güçlerin çıkması için verdiği söz, ülke için dönüm noktası oldu.

ABD ile Taliban arasında barış anlaşmasının imzalanmasının ardından 12 Eylül 2020'de Afganlar arası müzakereler, Katar'ın başkenti Doha'da başladı ancak gözle görülür bir sonuç elde edilmeden Şubat 2021'de kaderine terk edildi.

Böylece Taliban ile Afganistan İslam Cumhuriyeti tarafları arasında yürütülen geçiş süreci müzakereleri başarısızlıkla sonuçlandı.

Sürecin çökmesiyle de Taliban’ın ülke genelindeki baskısı yoğunlaştı. Doha Anlaşması'yla yabancı güçlere saldırmama güvencesi veren Taliban, Afgan güvenlik güçlerine karşı şiddetli eylemlere girişti.

Doha anlaşması

ABD, 29 Şubat 2020'da Taliban ile Doha'da barış anlaşması imzaladı.

Afganistan'da asker bulunduran müttefiklerine danışmadan hareket eden ABD, Taliban'a tüm yabancı güçlerin 1 Mayıs 2021'e kadar çekileceği sözünü verdi.

Taliban yabancı güçlere saldırmamayı taahhüt etmesine karşın Afgan güvenlik güçlerine yönelik eylemler anlaşma dışında kaldı. Taliban ve Afgan yönetimi karşılıklı olarak binlerce kişiyi serbest bıraktı.

Afgan tarafları nihai anlaşmanın müzakeresi için ocak ayında usul ve yöntemde anlaştı. Ancak 22 Şubat'ta başlayan müzakerelerde içerik kısmına geçilemedi.

Kabil yönetimi, Taliban'dan öncelikle kapsamlı ateşkes uygulamasını istiyor ve geçiş hükümeti talebini reddediyor.

Taliban, terör örgütleri listelerinden çıkabilmek için ABD'nin taahhüdünü yerine getirmesini de istiyor. ABD son olarak 8 Mart'ta, 90 gün zarfında şiddetin azaltılması ve taraflar arasında geçiş hükümeti kurulması önerisinde bulundu. Yabancı güçlerin çekilmesi için takvim vermedi. Afgan tarafları ile ABD'nin teklifiyle görüşmelerin nisan ayında Türkiye'de devam etmesi kararlaştırıldı ancak görüşmeler vaadlerin yerine getirilmemesi üzerine yapılmadı

Taliban'a yönelik yaptırımlar kaldırılacak

Afganistan içindeki siyasi diyalog görüşmelerinin başlamasıyla ABD’nin bazı Taliban liderlerine uyguladıkları yaptırımlar ve bu liderlerin başlarına koydukları ödülleri 27 Ağustos 2020'ye kadar kaldırma konusunu ele alacağı vurgulanan anlaşmada ABD yönetimi, Taliban liderlerinden Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin (BMGK) yaptırımları uygulanan isimlerin 29 Mayıs 2020'ye kadar yaptırım listesinden çıkarılması için diplomatik girişimlerde bulunacağı teminatını verdi.

Anlaşmada ABD ve müttefiklerinin Afganistan’ın siyasi bağımsızlığı veya toprak bütünlüğüne ilişkin herhangi bir zor kullanma veya güç kullanma tehdidinden kaçınacağı ifade edildi.

 

ortadoguhaber.com / AA