İşte tüketicinin 12 yeni hakkı

Bugün yürürlüğe giren düzenlemelerle tüketici haklarının arttığı, kötü niyetli satıcılar tarafından ‘kandırılma, aldatılma, ayıplı mal ve hizmet satışı’ karşısında korunma zırhının arttığı bir dönem başladı.
  • 01.10.2022, 07:31:33
  • Güncelleme: 2 ay önce
İşte tüketicinin 12 yeni hakkı

Tüketici Kanunu ile Kat Mülkiyeti Kanunu’nda mart ayında yapılan ve 1 Nisan’da Resmi Gazete’de yayımlanarak tüketicinin korunma zırhını arttıran düzenlemeler, bugün yürürlüğe girdi. Bugünden itibaren, taksitle alışverişte ödeme güçlüğüne düşen tüketiciden borcun tamamının talep edilebilmesi için tüketicinin sözleşmede yazan borcun onda birini ödememiş olması şartı aranacak. Tamir ya da yedek parça için serviste kalan ürünler için tüketici tazminat talebinde bulunabilecek. Finans kuruluşları, tüketiciye kredi vermek için sigorta yaptırma zorunluluğu getiremeyecek. E-ticaret siteleri ürün ve hizmetlerin sadece satış sürecinden değil, teslimi ile satış sonrası haklarının kullanımından da promosyon, hediye, indirim vaatlerinin yerine getirilip getirilmemesinden de sorumlu olacak.

Kanunla gelen yeni düzenlemeler şunlar:

TEMERRÜDE DÜŞEN BORÇLAR

1- Taksitle satış sözleşmelerinde tüketicinin temerrüde düşmesi halinde, tüketiciler lehine düzenleme yapıldı. Tüketicilerin temerrüde düşmesi halinde tüm borcun talep edilebilmesi hususunda sözleşme bedelinin dikkate alınması sağlanarak, ödeme güçlüğüne giren tüketicinin tüm borcunu ödemesinin daha geç talep edilmesi sağlandı.

KREDİDE CAYMA HAKKI

2-​​​​​​​Tüketicilerin, tüketici kredisi sözleşmelerinde 14 gün içinde cayma haklarını kullanarak sadece krediden yararlanılan döneme ilişkin faizi ödeyerek kapatabilecekleri kredi borçlarında, bu cayma hakkının kullanılmaması nedeniyle faize ilave olarak ödedikleri ücret ve komisyonların maliyetine katlanmaları önlenecek.

FAİZ ARTIŞI HEMEN UYGULANAMAZ

3- ​​​​​​​Kredi kartı veya kredili mevduat hesabı gibi belirsiz süreli sözleşmelerde yapılan faiz oranı indirimin uygulanabilmesi için 30 gün öncesinde bildirim yapılması şartı kaldırıldı. Akdi faiz oranının düşürülmesi durumunda da bu değişikliğin tüketiciye bildirildiği döneme ilişkin son ödeme tarihinden itibaren uygulanabilmesine imkan sağlandı.

SİGORTAYA ZORLANAMAYACAK

4- Tüketici ve konut kredilerinde bunlarla ilgili olmayan sigortalar ve yan finansal ürün ve hizmetler yasaklandı. Bankaların sigortasız kredi seçeneğini de tüketiciye sunmak şartıyla kredi bağlantılı sigortayı içeren bir teklifi tüketiciye sunabilmelerine olanak tanındı. Tüketicinin bu iki teklifi de kendi iradesiyle değerlendirmesi ve ister sigortalı ister sigortasız teklifi tercih edebilmesi sağlandı.

Ön ödemeli olarak tüketicilere satılan konutun azami teslim süresi 48 aya çıkarılırken sözleşmede belirlenen teslim tarihine uyulması da zorunlu hale getirildi.

30 GÜNDE GELMEYEN SİPARİŞ FESİH NEDENİ

5- İnternet üzerinden alışverişlerde yani mesafeli sözleşmelerde tüketiciye siparişinin 30 gün içinde ulaşmaması durumunda, tüketici sözleşmeyi feshedebilecek.

İNTERNET SİTELERİNE YENİ SORUMLULUK

6- Tüketicilerin e-ticaret alışverişlerinde taraf olduğu mesafeli sözleşmelere ilişkin olarak aracı hizmet sağlayıcılar, tüketicilerin bildirim ve taleplerini iletebilecekleri ve takip edebilecekleri kesintisiz bir sistem kuracak. Aracı hizmet sağlayıcıların mesafeli sözleşmelerin bedel tahsilatına da aracılık etmeleri durumunda, bedel kendilerinde kaldığı sürece teslim veya ifa ile cayma hakkının kullanımında satıcı veya sağlayıcı birlikte sorumlu olacak.

YENİLENEN TABLETLER TELEFONLAR

7- Cep telefonu gibi tüketicilerin sıklıkla değiştirdiği ve ithalatta önemli yer tutan ürünlerin Ticaret Bakanlığı tarafından yetkilendirilen yenileme merkezleri aracılığıyla donanım, yazılım veya fiziki özelliklerinde iyileştirme yapılarak, en az bir yıl garantili olacak şekilde tüketicilere yeniden satılması sağlanacak.

ÖZEL SERVİSE 5 BİN LİRA CEZA

8- Yetkili servis istasyonları dışında tüketicilere hizmet sunan özel servis istasyonlarının yetkili servis istasyonu algısı oluşturacak şekilde hizmet vermesinin önlenmesi için buralara fiş, tabela ve broşür gibi her türlü tanıtım ve faaliyetlerinde "özel servis" ibaresi kullanma zorunluluğu getirildi. Bu hükme uymayan servislere, 5 bin lira para cezası kesilecek.

YEDEK PARÇASI BİTENDEN TAZMİNAT

9- Garanti süresi tamamlandıktan sonra yedek parçanın temin edilememesi, servis istasyonunun bulunmaması gibi gerekçelerle satış sonrası hizmetin verilmemesinin önüne geçilmesi amacıyla Bakanlıkça belirlenen kullanım ömrü süresince tüketiciler, üretici ve ithalatçılardan zararlarının tazminini talep edebilecek.

ÜST SINIR 30 BİN LİRA

10- Tüketicinin en kolay hak arama yolu olan tüketici hakem heyetlerine daha çok sayıda ürün ve hizmet şikâyet edilebilmesi için başvuruda aranan üst sınır 15 bin liradan 30 bin liraya çıkarıldı.

BİLGİ BELGE SAKLAYAN SATICILAR

11- Elinde olan bilgi ve belgeleri hakem heyetine sunmayıp, daha sonra tüketici mahkemesine sunan satıcılara karşı tüketiciler davayı kaybetseler bile yargılama giderleri ve vekalet ücretinden muaf olacaklar.

KONUT TESLİMİ 4 YILA ÇIKTI

12- Tüketici Kanunu’nda, bir anlamda tüketici aleyhine yapılan tek Düzenleme ön ödemeli konut satış sözleşmelerinde oldu. Daha önce müteahhitlerin, konutu yapım süresi 36 ayı geçemezken yeni değişiklikle bu süre 48 aya, yani 3 yıldan 4 yıla çıkarılmış oldu.